W 2009 r. ministrowie Malediwów odbyli podwodne posiedzenie, by zwrócić uwagę na zmiany klimatu. Dlaczego wyspy są narażone i co robi kraj, by przetrwać?
W 2009 roku rząd Malediwów zrobił coś, czego wcześniej nikt nie próbował: ministrowie założyli sprzęt do nurkowania i odbyli oficjalne posiedzenie pod wodą. Wyglądało to jak teatr, ale w istocie było wołaniem o pomoc. Małe wyspiarskie państwo chciało dać światu do zrozumienia, że jeśli poziom morza będzie dalej rosnąć, Malediwy mogą po prostu zniknąć z mapy.
Pomysł wyszedł od ówczesnego prezydenta Mohameda Nasheeda. On i jego ministrowie zeszli na dno laguny w pobliżu wyspy Girifushi. Wcześniej wszyscy przeszli krótkie szkolenie nurkowe, by widowisko nie zamieniło się w prawdziwy alarm.
Pod wodą, za pomocą sygnałów ręcznych i tabliczek do pisania, ministrowie podpisali apel do świata z krótkim, dobitnym przesłaniem — w istocie był to sygnał SOS z pierwszej linii zmian klimatu.
W ten sposób mocno podkreślono, jak poważnym wyzwaniem globalne ocieplenie stało się dla takich krajów jak Malediwy.
Malediwy to ponad tysiąc wysp na Oceanie Indyjskim. Niemal wszystkie są płaskie, koralowego pochodzenia. Średnia wysokość terenu to zaledwie nieco ponad metr nad poziomem morza. To oznacza, że przy istotnym wzroście poziomu oceanu woda może zalać całe państwo.
Mieszkańcy już żyją z erodującymi brzegami, silniejszymi sztormami i kurczącymi się wyspami. Jeśli wszystko będzie postępować w tym samym kierunku, z mapy może zniknąć cały kraj.
Brzmi jak czysty PR, ale cel był jasny. Malediwy chciały skupić uwagę świata na klimatycznym zagrożeniu — i to się udało. Obrazy ministrów pod wodą obiegły glob. Czasem fotografie niosą się dalej niż opasłe dokumenty, a tutaj symbolika skutecznie przebiła się przez szum informacyjny.
Najważniejsze przesłanie trafiło potem na konferencję klimatyczną ONZ. Prezydent wyjaśniał, że celem nie jest zostać pierwszym krajem, który zniknie, lecz pierwszym, który się ocali.
Od tamtej pory minęła już ponad dekada. Rząd nie powtarzał równie widowiskowych akcji — przynajmniej w oficjalnych źródłach przez ostatni rok nie pojawiały się nowe wzmianki. Mimo to tamto podwodne posiedzenie wciąż jest pamiętane: wraca na lekcjach, w serwisach poświęconych środowisku i jako przykład, jak mówić o poważnych sprawach w nietypowy sposób.
Dziś Malediwy szukają sposobów na bezpieczeństwo: budują ochronne umocnienia, rozmawiają z innymi państwami i rozwijają projekty środowiskowe. Sedno nie uległo zmianie — jeśli nie podejmie się działań, czasu może zabraknąć. Lista kroków brzmi pragmatycznie, jednak presja jest nieubłagana.
To podwodne posiedzenie stało się symbolem: prostym, czytelnym i uderzającym. Pokazało, że nawet mały kraj potrafi głośno mówić o wielkim problemie. Pytanie tylko, czy świat jest gotów naprawdę słuchać.