Ijen yanardağı: Doğu Cava’da mavi alevleri izleme rehberi

Doğu Cava’nın yüksek dağlarında, geceleri neredeyse gerçeküstü duran bir gösteri sahne alıyor: Ijen yanardağının kraterinden canlı mavi alev dilleri yükseliyor. Burada ne serap var ne projektör; yalnızca karanlıkta kendini belli eden gerçek bir ateş.

Nerede?

Ijen, Banyuwangi ile Bondowoso kasabalarının arasındaki dağlarda, birden çok zirveli geniş bir volkanik kütlenin parçası. Bölge uluslararası ölçekte önemli bir doğal alan olarak tanınıyor ve UNESCO’nun jeoparkları arasında yer alıyor.

Alev neden mavi?

Bir yanardağ denince çoğumuzun aklına kızıl, erimiş lav gelir. Ijen bambaşka bir tablo sunuyor: burada yanan lav değil, yer altından yükselen gazlar. Aşırı ısınan bu gazlar havayla temas edince tutuşuyor ve mavi bir alevle yanıyor. Bu parıltı yalnızca geceleri seçilebiliyor; gün ışığı onu bastırıyor.

Dünyanın en asidik gölü

Kraterin içinde büyük, parlak turkuaz bir göl uzanıyor. Suyu öylesine asidik ki adeta akü asidiyle yarışıyor. Yüzmek elbette söz konusu değil; ama manzaranın çarpıcılığı tartışılmaz.

Mavi ışıkları nasıl görmeli

Seyir noktasına ulaşmak için yürüyüşçüler dağa çıkan belirlenmiş patikayı izliyor. Çoğu, kratere saat 02.00–03.00 arasında varmak için gece yarısı civarında yola çıkıyor—alevleri en iyi halinde yakalamak için en uygun zaman.

Yürüyüş pek kolay sayılmaz ve karanlıkta tırmanıyorsunuz. Maske ya da solunum cihazı şart: havada, öksürüğe ve boğazda yanmaya neden olabilen gazlar bulunuyor. Yine de karşılığında, gece fonunda ışıldayan bir yanardağ yamacı görüyorsunuz—hafızada yer eden bir sahne.

Kraterde çalışan insanlar

Kraterin derinliklerinde yerel işçiler her gün elle kükürt çıkarıyor; örneğin gübre üretiminde kullanılan bir madde. Çok az korumayla çalışıp ağır yükleri kendileri taşıyorlar. Tehlikeli ve yıpratıcı bir emek, ama pek çoğu için hâlâ geçim sağlamanın tek yolu.

Şimdi gidilebilir mi?

2025 itibarıyla yanardağ turistlere açık. Hâlâ aktif, ancak şu anda ziyaretçiler için tehlike bulunmuyor. Yola çıkmadan önce resmi kaynaklardan güncel duyuruları kontrol etmek iyi bir fikir; volkanik etkinlik nedeniyle parkurlar zaman zaman geçici olarak kapatılabiliyor.

Ijen’in UNESCO jeopark statüsü, burada eko-turizmin gelişimini de destekliyor: güvenlik izleniyor ve peyzajın korunması net bir öncelik.

Neden bizzat görmeye değer

Ijen, dünyada öte dünyayı andıran mavi tonda alevi kendi gözlerinizle izleyebileceğiniz az sayıdaki yerden biri. Bu bir kamera hilesi ya da illüzyon değil—doğanın gerçek bir mucizesi. Buna olağanüstü asit gölünü ve ufka açılan dağ manzaralarını ekleyince, yaşadığınız deneyim uzun süre zihinde kalıyor.

Mavi alevler gün boyu yanmıyor, isteyince belirmiyor ve gündüzleri görünmüyor. Ama doğru ana denk gelirseniz, karşınızdaki tablo kolay kolay unutulmuyor.